Najważniejsze wydarzenia minionego tygodnia

Powolnymi krokami miesiąc styczeń zbliża się ku końcowi. Za moment rozpoczniemy jego ostatni tydzień. Jednakże zanim to nastąpi, zapraszamy do zapoznania się z podsumowaniem najważniejszych wydarzeń ze świata energetyki.

Projekt ustawy 10H ma trafić do Sejmu w pierwszym kwartale 2022 r.

Wiceminister klimatu i środowiska Ireneusz Zyska poinformował, że projekt ustawy o inwestycjach w  zakresie elektrowni wiatrowych, liberalizującej zasadę 10H. Projekt zakłada m.in. rezygnację z tzw. zasady odległościowej, zakładającej minimalną odległość elektrowni od budynku równą dziesięciokrotności wysokości elektrowni wiatrowej (10H) i wprowadza bezwzględną odległość minimalną (500 metrów).

– Obecnie, zgodnie z zasadami procesu legislacyjnego, jakim podlegają rządowe projekty ustaw, należy spodziewać się skierowania projektu ustawy pod obrady Stałego Komitetu Rady Ministrów. Organem prowadzącym i odpowiedzialnym w tej sprawie jest Minister Rozwoju i Technologii. Po przyjęciu projektu ustawy przez Radę Ministrów, należy oczekiwać wniesienia jej pod obrady Sejmu, co może nastąpić w I kwartale 2022 roku – napisał Zyska w odpowiedzi na interpelację poselską.

MKiŚ złoży do KE sprawozdanie dotyczące rozdysponowania środków ze sprzedaży praw do emisji CO2

Sprawozdanie z wydatkowania środków uzyskanych ze sprzedaży uprawnień do emisji CO2 za 2021 roku zostanie przekazane do Komisji Europejskiej w połowie 2022 roku – przekazał w piątek resort klimatu i środowiska. Ministerstwo wyjaśniło, że wpływy z tytułu aukcji uprawnień do emisji CO2 zasilają dochód państwa i zgodnie z dyrektywą ETS, przynajmniej 50 proc. równowartości tych środków jest wydatkowane co roku na cele klimatyczne.

Jak podało Ministerstwo „musi być to udokumentowane w sprawozdaniach przedkładanych Komisji Europejskiej, które nie są w żaden sposób przez KE kwestionowane. Sprawozdanie z wydatkowania środków za 2021 roku zostanie przekazane do Komisji w połowie 2022 roku. Nakłady mogą mieć charakter nie tylko wydatków, ale i ubytku dochodów wynikających ze stosowania różnych polityk regulacyjnych wspierających transformację klimatyczną, np. ulgi podatkowe oraz związane z wahaniami cen energii działania osłonowe, które bezpośrednio są kierowane do obywateli.”

MKiŚ zwróciło uwagę, że w poprzednich latach ceny uprawnień do emisji CO2 były na relatywnie niskim poziomie. „Wiązały się z tym zdecydowanie mniejsze kwoty wpływów uzyskane z ich sprzedaży. W latach 2013-2017 były to kwoty roczne rzędu 323 mln zł – 2 mld zł, w 2018 r. 5 mld zł, w 2019 r. 10,8 mld zł, a w 2020 r. blisko 14 mld zł. Ubiegły rok był rekordowy ze względu na skokowy, m.in. spowodowany spekulacjami, wzrost cen uprawnień. Cena uprawnień emisji na początku stycznia 2018 r. wynosiła niespełna 8 euro za tonę. W grudniu ubiegłego roku ta cena wynosiła nawet 90 euro za tonę. Dzisiaj za tonę polskie firmy płacą ponad 80 euro” – wyjaśniono.

Resort przypomniał, że jeśli chodzi o wpływy z tytułu aukcji uprawnień w roku 2021, to 40 równowartości tych środków zostało zaplanowane do przekazania na tworzony obecnie Fundusz Transformacji Energetyki. Zaznaczono jednak, że pieniądze te będą wydane w kolejnych latach – po wejściu w życie ustawy ustanawiającej Fundusz.

Dodano, że w ub.r. – podobnie jak w poprzednich latach – ze środków krajowych realizowanych było wiele zadań wpisujących się w cele wyszczególnione w dyrektywie. Wymieniono programy: „Czyste Powietrze”, „Mój Prąd”, czy „Mój Elektryk”.

PGNiG odebrało w terminalu w Świnoujściu 150. dostawę LNG

PGNiG odebrało w terminalu w Świnoujściu 150. dostawę skroplonego gazu ziemnego. Do polski trafiło tym razem 95 mln m sześc. tego paliwa, jego import z roku na rok rośnie – poinformowała we wtorek spółka.

PGNiG poinformowało we wtorkowym komunikacie, że ładunek pochodzący z USA przybył do terminalu w Świnoujściu 18 stycznia 2022 r. Zakupiona ilość około 70 tys. ton LNG odpowiada około 95 mln m sześc. gazu ziemnego po regazyfikacji. PGNiG kupiło amerykańskie błękitne paliwo na rynku spot. Spółka podkreśliła, że gazowiec, transportujący gaz, był jednym z kilkudziesięciu, które pod koniec ubiegłego roku wyruszyły do Europy z amerykańskich terminali skraplających. W poprzednich kilku miesiącach większość ładunków LNG z USA kierowano do Azji.

„Powodowało to ograniczoną dostępność gazu w Europie, a w związku z tym także wzrost cen błękitnego paliwa na europejskich giełdach” – wyjaśniło PGNiG.

PGNIG poinformowało także, że od początku funkcjonowania gazoportu sprowadziło do Polski drogą morską już około 17 mld m sześc. gazu ziemnego. W 2021 roku import LNG wyniósł 3,94 mld m sześc. po regazyfikacji i wzrósł z 3,76 mld m sześc. w 2020 roku.

Spór o taksonomię – będzie skarga do Komisji Europejskiej

Energetyka jądrowa i gazowa będzie wpisana do unijnej taksonomii. Posłowie do Parlamentu Europejskiego krytykują teraz plany w liście otwartym do Komisji Europejskiej, ale ciężko będzie odwrócić tę decyzję.

W Parlamencie Europejskim narasta opór wobec planowanej przez UE klasyfikacji energetyki gazowej i jądrowej jako przyjaznej dla klimatu. W liście do Komisji Europejskiej około 30 posłów z czterech różnych grup parlamentarnych wezwało do konsultacji społecznych z obywatelami i organizacjami w sprawie tego projektu. – Konieczne jest, aby ta decyzja była dyskutowana nie tylko w kręgach eksperckich bez nadzoru publicznego – piszą eurodeputowani z frakcji Zielonych, socjaldemokratów, nordyckiej zielonej lewicy i liberałów. Ponadto, zdaniem posła Joachima Schustera, grupa SPD chce głosować przeciwko propozycji, jeśli nie będzie zmian.

Za pomocą tak zwanej taksonomii Komisja chce określić, które inwestycje finansowe należy uznać za przyjazne dla klimatu, aby przyspieszyć zmiany klimatu. 31 grudnia Komisja zaproponowała w projekcie tzw. aktu delegowanego, aby inwestycje w nowe elektrownie jądrowe można było uznać za zielone, jeśli spełniają najnowsze normy i istnieje konkretny plan unieszkodliwiania odpadów promieniotwórczych do 2050 roku. Inwestycje w nowe elektrownie gazowe powinny również móc zostać sklasyfikowane jako zielone na okres przejściowy, pod pewnymi warunkami.

Eurodeputowani piszą w swoim liście, że państwa UE i wybrani eksperci ds. klimatu mieli bardzo mało czasu na zareagowanie na projekt. W liście na początku tego tygodnia zwrócili na to uwagę również przewodniczący komisji ekonomicznych i środowiskowych. Wytyczne UE zwykle przewidują czterotygodniowe konsultacje społeczne dotyczące takich aktów prawnych.

Posłowie napisali, że wielu inwestorów skrytykowało plany nowych regulacji. Taksonomia będzie kierować różnymi funduszami i programami finansowania publicznego. – Po zakończeniu paliw kopalnych ludzie muszą być pewni, że pieniądze będą w przyszłości inwestowane mądrze i ekologicznie – czytamy w liście. Ekolodzy również wielokrotnie ostro krytykowali plany w kontekście nierozwiązanej kwestii ostatecznego składowania odpadów radioaktywnych i emisji CO2 z gazu.

Senat rozszerzył katalog podmiotów korzystających z niższych taryf gazowych

Senat rozszerzył katalog podmiotów, które mogłyby korzystać z niższych taryf gazowych m.in. o podmioty, które wykorzystują gaz do produkcji energii cieplnej na potrzeby spółdzielni, wspólnot mieszkaniowych i innych podmiotów zobowiązanych do zarządzania wielolokalowymi budynkami mieszkalnymi. Senat chce, by obniżonymi taryfami objęte zostały także m.in. podmioty prowadzące: obiekty sportu i rekreacji, parki naukowo-techniczne, komunikacja  miejska, a także mali i średni przedsiębiorcy.

Za ustawą o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców paliw gazowych w związku z sytuacją na rynku gazu wraz z kilkudziesięcioma poprawkami głosowało 98 senatorów, nikt był był przeciwny, nikt też nie wstrzymał się od głosu.

Przyjęte przez Senat poprawki m.in. rozszerzają katalog podmiotów, które mogłyby skorzystać z niższych taryf gazowych. Senatorowie zdecydowali, że z obniżonych taryf na gaz mogłyby korzystać podmioty, które wykorzystują gaz do produkcji energii cieplnej w zakresie, w którym ciepło to jest produkowane na potrzeby spółdzielni, wspólnot mieszkaniowych i innych podmiotów zobowiązanych do zarządzania wielolokalowymi budynkami mieszkalnymi.

Do katalogu podmiotów, które mogą korzystać z obniżonych taryf gazowych, dodali podmioty lecznicze, ogrody botaniczne i zoologiczne, jednostki policji, straż miejską, izby wytrzeźwień, jednostki Państwowej Straży Pożarnej, podmioty prowadzące: schroniska dla zwierząt, kluby sportowe, obiekty sportu i rekreacji, parki naukowo-techniczne oraz działalność w zakresie ochrony przyrody i komunikacji miejskiej, finansowane ze środków publicznych prowadzące działalność sportową, zarządzające rodzinnymi ogrodami działkowymi, a także zakłady pracy chronionej oraz małych, średnich i mikro- przedsiębiorców.

Inna z poprawek zakłada, że ceny regulowane gazu obejmą przedsiębiorców, dostarczających ciepło ze źródeł gazowych do lokali mieszkalnych i obiektów użyteczności publicznej.

Ustawa zakłada, że ceny paliw gazowych zostaną zamrożone na poziomie cen zawartych w taryfie tzw. sprzedawcy z urzędu, ustalonej na 2022 r. Oprócz gospodarstw domowych, taryfy na gaz, zatwierdzane przez prezesa Urzędu Regulacji Energetyki (URE), będą obowiązywać także innych odbiorców, a wśród nich: szpitale, uczelnie i instytucje prowadzące działalność dydaktyczną i naukowo-badawczą, szkoły, żłobki, przedszkola, domy dziecka, kościoły i inne związki wyznaniowe, podmioty prowadzące działalność kulturalną i archiwalną, spółdzielnie socjalne wspierające np. osoby z niepełnosprawnościami, noclegownie, a także ochotnicze straże pożarne.

Wspólnoty mieszkaniowe i spółdzielnie automatycznie zostaną objęte taryfami. Sprzedawcy gazu, którzy nie zastosują się do obowiązku stosowania zamrożonych cen i stawek, będą podlegać karze w wysokości nie niższej niż 1 mln zł i nie wyższej niż 15% przychodu. Sprzedawcy gazu dla odbiorców objętych taryfami otrzymają rekompensaty w wysokości różnicy między faktyczną ceną zakupu a ceną sprzedaży według taryfy. Ich łączny koszt oszacowano na poziomie do 10 mld zł w 2022 r.

Rządowa Agencja Rezerw Strategicznych będzie mogła kupować gaz ziemny do utrzymywania zapasów, a także świadczyć w zakresie tworzenia i utrzymywania obowiązkowych zapasów gazu. Ustawa wprowadza też możliwość przeznaczenia środków z Funduszu Przeciwdziałania COVID-19 na udzielanie pożyczek sprzedawcom z urzędu na zagwarantowanie ciągłości świadczenia usług odbiorcom w gospodarstwie domowym, przedsiębiorcom realizującym w 2021 r. obowiązek obliga giełdowego na potrzeby zakupu i rozliczenia zobowiązań związanych z zakupem gazu i jego rozliczeniem. Łączna kwota należności z tytułu kapitału pożyczek nie będzie mogła przekroczyć 20 mld zł.

Do 1 stycznia 2026 r. gwarancjami Skarbu Państwa objęte zostaną w 100% kredyty zaciągane i obligacje emitowane przez sprzedawcę z urzędu i przedsiębiorstwo realizujące obligo giełdowe na potrzeby obrotu gazem.

 

Źródła: 1, 2, 3, 4, 5